İstanbul Depreme Ne Kadar Hazır? 3,8 Milyon Riskli Konut Alarm Veriyor
İstanbul’da beklenen büyük deprem, her geçen gün daha fazla kaygı yaratıyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın verilerine göre şehirde 1,5 milyon riskli konut bulunuyor. Bu yapılardan 600 bininin acilen yenilenmesi gerektiği belirtiliyor. Uzmanlara göre kentsel dönüşüm artık bir seçenek değil, can güvenliği için zorunlu bir adım.
Geçmiş Depremlerden Yeterince Ders Alınmadı
Türkiye’nin farklı bölgelerinde yaşanan büyük depremler – 1999 Marmara, Van ve son olarak Kahramanmaraş – binlerce can kaybına ve milyarlarca liralık zarara yol açtı. Ancak bu acı tecrübelerin ardından gerekli dönüşüm adımları tam anlamıyla atılamadı.
Resmi rakamlara göre:
İstanbul’da 1999’dan bu yana sadece 695 bin konut yenilendi.
93 bin konutun dönüşüm süreci ise hâlen devam ediyor.
2000 yılı öncesi binaların yüzde 84’ü eski yönetmeliklere göre yapıldığı için yüksek risk taşıyor.
Bu da İstanbul genelinde yaklaşık 3,8 milyon riskli konut anlamına geliyor.
Kentsel Dönüşüm Neden Şart?
Türk Yapısal Çelik Derneği Başkan Yardımcısı Melih Şimşek, sürecin hızlandırılması gerektiğini şu sözlerle vurguluyor:
“Doğru planlama ile 3 yıl içerisinde 1 milyon konut üretmek mümkün. Çelik yapılar, geleneksel yöntemlere göre 7-8 kat daha dayanıklı ve çok daha hızlı tamamlanabiliyor. İstanbul’un yanı sıra Ankara, İzmir ve diğer büyük şehirlerimizde de bu dönüşümün acilen başlaması gerekiyor.”
Şimşek’e göre yılda 300 bin konut üretmek için 2 milyon ton çelik gerekiyor ve Türkiye’nin mevcut kapasitesi bu ihtiyacı rahatlıkla karşılayabilecek durumda.
Yeni Binalarda Aynı Hatalar Tekrarlanmamalı
Antalya Belek Üniversitesi Öğretim Görevlisi Hasan Özcan ise dönüşümün sadece eski binaları yıkıp yenilerini yapmak olmadığını hatırlatıyor:
2018’de yürürlüğe giren Deprem Yönetmeliği yalnızca yeni binalarda değil, mevcut yapıların güçlendirilmesinde de dikkate alınmalı.
Kullanılacak malzeme nitelikli, mühendislik bilimsel olmalı.
Denetim süreci bağımsız ve şeffaf yürütülmeli.
Yerel risk analizleri mutlaka yapılmalı.
İstanbul İçin Zaman Daralıyor
Uzmanlara göre acil önlem alınmazsa, beklenen deprem yalnızca tarihi semtlerde değil, kentin dört bir yanında geri dönüşü olmayan kayıplara yol açabilir. Bu nedenle:
Mevcut yapı stoğunun performans testleri hızla yapılmalı.
Riskli binalar güçlendirilmeli ya da yenilenmeli.
Kentsel dönüşümde bilimsel kriterlerden taviz verilmemeli.
Ankara ve İstanbul’da Gayrimenkulün Önemi
Deprem gerçeği yalnızca İstanbul için değil, Ankara için de kritik bir konu. Çayyolu, Eryaman gibi gelişen bölgelerde emlak ve gayrimenkul yatırımları yapılırken, yeni projelerin depreme dayanıklılık kriterlerine uygun olması büyük önem taşıyor. Ankara’da güvenli ve modern konutlara olan ilgi hızla artıyor.
Gayrimenkul danışmanı Emre Koç ve sektörün deneyimli isimleri, hem İstanbul’da hem de Ankara’da yatırım yapmak isteyenlere güvenli projeleri tercih etmeleri yönünde tavsiyelerde bulunuyor.

